Ինչու՞ Տիգրան Մեծը թույլ տվեց Միհրդատին նվաճել Կապադովկիան
հեռու պահել Հռոմեական զորքը Հայաստանի սրտից։
Երբ Պոնտոսի թագավոր Միհրդատ VI Մեծը նվաճեց Կապադովկիան՝ Տիգրան Բ Մեծն անմիջապես չմիջամտեց։ Սա պատահական չէր․ նա գիտակցաբար էր թողնում, որ Կապադովկիան դառնա բուֆերային գոտի՝ բաժանարար Հայաստանի և Հռոմի միջև։
Տիգրանը դաշնակից էր իր աներոջ՝ Միհրդատի հետ։ Նրանց միությունը ամրապնդված էր ոչ միայն դիվանագիտական, այլև ընտանեկան կապերով՝ Տիգրանը ամուսնացած էր Միհրդատի դստեր՝ Կլեոպատրայի հետ։
Պատմական վկայություններ
Ապպիանոս (Appian, Mithridatic Wars, XIII):
«Տիգրանը հպարտությամբ ընդունեց Միհրդատին իր արքունիքում՝ ոչ որպես փախստական, այլ որպես դաշնակից։ Եվ երբ հռոմեացիները պահանջեցին հանձնել նրան, Տիգրանը պատասխանեց, որ դա իրեն պատիվ չի բերի։»
Այս վկայությունն ապացուցում է, որ Տիգրանը ոչ թե ենթարկվում էր Միհրդատի կամքին, այլ պահպանում էր իր ռազմավարական ինքնիշխանությունը, պաշտպանելով դաշնակցին՝ մինչև այն պահը, երբ դա այլևս վտանգ չէր Հայաստանի համար։
Պլուտարքոս (Plutarch, Life of Lucullus, 14):
«Տիգրանն ու Միհրդատը երկար ժամանակ իշխում էին Արևելքի վրա, և նրանց միջև եղած բարեկամությունը Հռոմի դեմ էր ուղղված։ Երբ նրանց զորքերը միավորվեցին, Արևելքն իր ձայնը բարձրացրեց ընդդեմ Արևմուտքի։»
Այսպիսով՝ Կապադովկիայի հարցում Տիգրանի «լռությունը» քաղաքական էր՝
նա թողեց, որ Միհրդատի թագավորությունը կլանի առաջին հարվածը Հռոմից, մինչ Հայաստանը ամրացնում էր իր արևելյան սահմաններն ու նոր մայրաքաղաքը՝ Տիգրանակերտը։
Եզրակացություն.
Տիգրան Մեծը ստեղծում էր պաշտպանական շղթա՝
Կապադովկիա → Պոնտոս → Հայաստանը,
որպեսզի Հայաստանի սիրտը՝ Արտաշատը և Տիգրանակերտը,
մնային Հռոմեական վտանգից հեռու։
Комментарии
Отправить комментарий