ԼՈՒՅՍԻ ԿԱՆՉԸ

    Քաղաքական իրականությունը երբեմն այնպիսի տեսարաններ է բեմադրում, որ նույնիսկ երգիծաբանը ստիպված է մի պահ լռել՝ մասնագիտական նախանձից։ Ահա, օրինակ, մի երկիր, որը սովոր է իրեն ներկայացնել որպես տարածաշրջանային ծանրակշիռ ուժ, ռազմական հզորության անքննելի խորհրդանիշ, ռազմավարական հաշվարկի անթերի վարպետ։ Մի երկիր, որը պարբերաբար կազմակերպում է թուրք-ադրբեջանա-պակիստանյան համատեղ զորավարժություններ, ցուցադրում հարվածային ԱԹՍ-ներ, զրահատեխնիկա, հրետանի, արբանյակային համակարգեր և, իհարկե, այդ ամենից էլ ավելի ազդեցիկ մի բան՝ սեփական մասին բարձր կարծիք։ Թվում է՝ նման պետական մեքենան պետք է առանձնապես չհուզվի ոչնչից։ Սակայն քաղաքականության հմայքը հենց այն է, որ երբեմն ամենամեծ աղմուկը բարձրացնում են նրանք, ովքեր ամենից շատ են վստահեցնում, թե լիովին հանգիստ են։ Եվ ահա մի օր այդ հսկայական, լավ զինված, աշխարհաքաղաքականորեն ինքնավստահ համակարգը կանգ է առնում սահմանի վրա՝ մտահոգված ոչ թե դիվիզիայի, ոչ թե զինված խմբի, ոչ թե տեխնոլոգիական ներթափանցման, այլ մի հայ կնոջ մուտքով։ Խոսքը իրավապաշ...

Արդյո՞ք պատահական էր 1923-ին Խորհրդային Ադրբեջանի կազմում « Կարմիր Քրդստանի » ստեղծումը Հայաստանի ու Արձախի արանքում: Իրականում այս աշխարհաղաքական ծրագրի արմատները հասնում են Սեֆյան շահերի ժամանակներ, երբ Արձախի էթնիկ դիմագիծը փոխելու համար գործի դրվեց կործանարար մի ռազմավարություն: 1. Ուշ միջնադարյան Արևելյան Հայաստանի աշխարհաքաղաքական պատկերը 16-րդ դարի սկզբին հայկական հողերը վերածվեցին երկու իսլամական հսկաների՝ Սեֆյան Իրանի և Օսմանյան կայսրության բախման թատերաբեմի: Արևելյան Հայաստանը, մասնավորապես Արձախն ու Սյունիքը, հայտնվեցին պարսկական ծայրահեղական ազդեցության գոտում: Սեֆյան շահերի համար այս ռազմավարական տարածաշրջանում սեփական իշխանությունն ամրապնդելու գլխավոր նախապայմանը մեկն էր՝ թուլացնել տեղի բնիկ քրիստոնյա հայությանը և աստիճանաբար փոխել երկրամասի էթնիկ դիմագիծը: 2. Շահ Իսմայիլ I և ղզլբաշական ցեղերի մուտքը Ղարաբաղ    Պետության հիմնադիր Շահ Իսմայիլ I -ի (1501–1524 թթ.) օրոք սկիզբ դրվեց հայկական հողերի նպատակային թյուրքացմանը: Նրա հիմնական ռազմական հենարանը շիադավան թյո...

  Այնթափի հերոսամար-տը հեզորեն մորթվելու սպասող ժողովրդի պատմություն չէ։ Սա սեփական գոյության համար կռվող ժողովրդի պատմություն է և  պատ-մական մեծ դաս է վաղվա սերնդի համար:     Կիլիկիայի   Այնթապ քաղաքից ֆրանսիական զորամասերի մասնակի հեռացումից օգտվելով ՝ քեմալական թուրքերը 1920 թю ապրիլի 1 -ին հարձակվեցին հայերի  վրա։ Բայց ի զարմանք թուրքերի, հայերն անկնկալի չեկան:  Այնթափ քաղաքում հայությունը շուրջ տասը ամիս զինված պայքար մղեց քեմալական ուժերի դեմ։ Կազմակերպվեց մոտ 750 մարտիկից բաղկացած զինված ուժեր, քաղաքը բաժանվեց 11 պաշտպանական շրջանների, ստեղծվեցին զինվորական և պարենավորման կառույցներ։ Վերանորոգվում էին հին հրացանները, պատրաստվում էին ինքնաշեն ռումբեր, իսկ պաշտպանական աշխատանքներին մասնակցում էին նաև կանայք։                                            Ե րբ զենքն ու զինամթերքը սակավ էին, երբ շրջափակման օղակը սեղմվում էր, նրանք դի...