ԼՈՒՅՍԻ ԿԱՆՉԸ

     Այսօր առավոտյան հերթական անգամ մի փոքրիկ տեսարանի ականատես եղա։ Հանրակառքը (վաղուց ժամանակն է ավտոբուսի փախարեն կիրառել այս գեղեցիկ բառը ) կանգառում արդեն պատրաստվում էր շարժվել։ Այդ պահին մոտ յոթանասուն մետր հեռավորությունից մի երիտասրադ կին վազում էր՝ փորձելով հասնել հանրակառքին։ Վարորդը, հավանաբար, չէր նկատել նրան և շարժեց հանրակառքը։ Եթե սրահից մի ուղևորուհի բարձրաձայն չասեր՝   — Բայց եկող կա... թերևս հանրակառքը կշարունակեր ճանապարհը՝ թողնելով վազողին կանգառում։ Առաջին հայացքից սա ընդամենը կենցաղային դրվագ է։ Սակայն նման մանրուքներն են ցույց տալիս, թե որքան ուշադիր ենք միմյանց նկատմամբ, որքան ենք զգում կողքինի ներկայությունը և որքան ենք պատրաստ մեկ վայրկյան հատկացնել մեկ ուրիշ մարդու համար։ Մեր նախնիները մարդուն գնահատում էին ոչ թե միայն մեծ գործերով, այլև առօրյա վարքով։ Հայ ընտանիքներում երեխաներին փոքրուց սովորեցնում էին ճանապարհ տալ մեծին, օգնել ծերունուն, սպասել հետ մնացողին, հյուրին նստեցնել պատվավոր տեղում, հացը կիսել անծանոթի հետ։ Այս սովորույթները պա...

 Ազգերը պարտվում են ոչ միայն մարտի դաշտում։ Նրանք պարտվում են այն օրը, երբ դադարում են ինքնուրույն մտածել, սկսում են ապրել ուրիշների թելադրանքով և հաշտվում են անարդարության հետ։ Ոչ մի իշխանություն չի կարող փրկել հայությանը, եթե նա հրաժարվել է իր պատասխանատվությունից և ազգի վերածվելու փոխարեն գլորվում է դեպի նախամարդկային ցեղ և նախնադարյան հոտ։ Ժամանակն է վերադառնալու մեր ամենամեծ ուժին՝ ճշմարտությանը, արժանապատվությանը և հիշողությանը։   Վախը միշտ եղել է այն զենքը, որով կառավարել են ցեղին, ժողովրդին։ Բայց հայի պատմությունն այսուհետ գրվելու է ոչ թե վախով, այլ հաղթական պայքարով և ստեղծագործ ուժով։ Հայրենիքի սահմանները սկսվում են մարդու ներսից։ Եթե կործանվում են մեր արժեքները, ապա ոչ մի ամրություն չի կարող պաշտպանել մեր Հայրենիքըը։ Ուստի չսպասենք խրատանի չուսումնասիրած առաջնորդի։ Արթնացրու առաջնորդին քո ներսում։ Հիշի՛ր, թե ով ես։ Պաշտպանի՛ր ճշմարտությունը։ Ապրի՛ր արժանապատվությամբ։ Ազգի զարթոնքը սկսվում է մեկ արթուն մարդուց։          Եվ գուցե այդ մարդը հե...

Ճշմարտության և Արդարության                               Հետքերով Պատմության ամենամութ էջերում երբեմն տեղի են ունենում իրադարձություններ, որոնք լռության քողով ծածկելն ուղղակի անթույլատրելի է: Այսօր մենք բացում ենք հետաքննության մի նոր թղթապանակ՝ ներկայացնելով քաղաքացիական հարցաշարն ու իրավական-բարոյական այն ամուր հենքը, որի միակ նպատակն է լույս սփռել 2023 թվականի սեպտեմբերի 25-ին Արձախի Հանրապետության մայրաքաղաք Ստեփանակերտի բենզինի պահեստում տեղի ունեցած ողբերգական պայթյունի մութ կողմերի վրա : 238 զոհ, 22 անհետ կորած… և անհասկանալի, ճնշող լռություն: Այս ահռելի ողբերգության զոհերի և անհետացած անձանց հիշատակը պատշաճ հարգելու, ինչպես նաև արդարությունը վերականգնելու համար հանրությունը պահանջում է. Ստեղծել անկախ փորձագիտական խումբ ՝ ներառելով Արձախի և Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիական հասարակության ներկայացուցիչներին: Նախաձեռնել մանրակրկիտ և հրապարակային քննություն ՝ ՀՀ Քննչական կոմիտեի, Մարդու իրավունքների ...

      Վերջին տարիներին Բաքվի մի շարք հեղինակներ փորձում են հայկական եկեղեցիները ներկայացնել որպես «աղվանական», հայկական արձանագրությունները՝ «ոչ հայկական», իսկ հայկական մշակութային ժառանգությունը՝ այլ ժողովրդի սեփականություն։ Այդ քարոզչական ուղղության ակտիվ ներկայացուցիչներից է նեոֆաշիստ Ֆուադ Ախունդովը, որը հրապարակավ հայտարարում է, թե պայքարում է պատմության կեղծման դեմ։ Սակայն նրա հրապարակումները ցույց են տալիս բոլորովին այլ պատկեր։ Օրինակ՝ երբ հայ ճարտարապետներն ու պատմաբանները քննադատել են Գանձասարի անորակ վերականգնումը՝ մտահոգվելով հուշարձանի իսկության պահպանմամբ, դա ներկայացվել է որպես իբր «խոստովանություն», թե հուշարձանը հայկական չէ։ Եթե հետևենք այդ տրամաբանությանը, ապա կստացվի, որ բժիշկը, հայտնաբերելով հիվանդությունը, ինքն է այն ստեղծել, իսկ հրշեջը, տեղեկացնելով հրդեհի մասին, ինքն է այն հրկիզել։ Այսպիսի մոտեցումը պատմագիտության մեջ գիտական մեթոդ չի համարվում։ Նախ ընտրվում է ցանկալի եզրակացությունը, ապա փաստերն այնպես են մեկնաբանվում, որ ծառայեն այդ եզրակացությ...

    Պ ատմության լռության մեջ հաճախ թաքնված են լինում ամենահզոր գաղտնիքները, և դրանցից մեկն էլ գտնվում է Արձախյան լեռնաշխարհի սրտում: Սուրբ Հովհաննես սրբավայրը Հայ Առաքելական եկեղեցու սեփականությունն է՝ Ապշերոնի ռեժիմի կողմից զավթված Արձախի Հանրապետության Դիզակի իշխանապետության (Հադրութի շրջանի) Տող գյուղի կենտրոնում ։ Ցավոք, ներկայումս վիճակի մասին հստակ տեղեկություններ չունենք ։  Այստեղ ծագում է արդարացի մի հարցադրում. հայության ինքնությունն ու մշակութային ժառանգությունը պաշտպանելու դարավոր փորձ ունեցող Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինն ինչո՞ւ չի դիմում միջազգային իրավական դատական ատյաններ՝ Ապշերոնի ռեժիմի ապօրինությունների դեմ: Մինչ դիվանագիտական ու իրավական հարթակներում փնտրվում են այս բարդ հարցերի պատասխանները, սրբավայրն ինքնին շարունակում է մնալ պատմական անհերքելի փաստարկ... » Ճարտարապետական «Առանձնահատուկ Հորինվածքը»  Այս սրբավայրն իսկական հանելուկ է ճարտարապետական հետախույզների համար: Իր համաչափությամբ և ընդհանուր հատկանիշներով այն նման է Արձախի Վարանդայի իշխանա...

    Փախստականների և բռնի տեղահանվածների նկատմամբ պետության վերաբերմունքը ոչ միայն սոցիալական, այլև ռազմավարական ու բարոյական հարց է: Այս համատեքստում ակնհայտ է դառնում երկու հակամարտ պետությունների որդեգրած մոտեցումների կտրուկ տարբերությունը, ինչը լուրջ մտահոգությունների տեղիք է տալիս. 1. Բաքվի մոտեցումը. Երկարատև աջակցություն և «Մեծ վերադարձի» ծրագիրը Ֆինանսական և սոցիալական աջակցություն. 1988 թվականից ի վեր Ապշերոնի ռեժիմը  տասնամյակներ շարունակ իր տեղահանվածներին տրամադրել է պետական աջակցության, արտոնությունների և ֆինանսական վճարների հատուկ համակարգ: «Մեծ վերադարձի» ծրագիրը. Չնայած այս ծրագրի շուրջ առկա բողոքներին և դժգոհություններին (երբ իշխանությունները սպառնում են զրկել ֆինանսական աջակցությունից այն տեղահանվածներին, ովքեր հրաժարվում են տեղափոխվել Արձախի օկուպացված տարածքներ), ակնհայտ է, որ Բաքվի ռասիստական վարչակազմը տեղահանվածների հարցը պահում է պետական առաջնահերթությունների կենտրոնում և օգտագործում է լուրջ ֆինանսական ռեսուրսներ: 2. Երևանի քաղաքականությունը. Աջակ...