Сообщения

Ինչպե՞ս ձևավորվեց «Ադրբեջան» և «ադրբեջանցի» եզրույթները

Изображение
                Պատմական ճշմարտություն և քաղաքական նախագիծ : 20-րդ դարի սկզբին Հայկական լեռնաշխարհի արևելյան հատվածում՝ Հարավային Կովկասում, տեղի ունեցած քաղաքական վերաձևակերպումները ոչ միայն փոխեցին տարածաշրջանի քարտեզը, այլև վճռորոշ ազդեցություն ունեցան նոր ինքնությունների արհեստական ձևավորման վրա։ Այս գործընթացի ամենակնառու դրվագը «Ադրբեջան» անվան կիրառումն է և «ադրբեջանցի» էթնոնիմի ստեղծումը։ 1. Պատմական Ատրպատական և աշխարհագրական կեղծիք Պատմական բոլոր վստահելի աղբյուրներում Ատրպատական  անվանումը վերաբերել է բացառապես Արաքս գետից հարավ ընկած տարածքներին՝ ներկայիս Իրանի հյուսիսային նահանգներին ։ Իրանցի պատմաբանները փաստում են, որ Արաքսից հյուսիս ընկած տարածքները պատմականորեն կոչվել է Առան կամ Կովկասյան  Աղվանք   ( Ալբանիա ) ։ 2. Բազմազգ միջավայր  Արաքսից հյուսիս ընկած տարածքը երբեք չի եղել էթնիկապես միատարր։ Այստեղ դարեր շարունակ բնակվել են բնիկ ժողովուրդներ .       ուդիների, կրիզների, խինալուգնե...

Ի՞նչ է թաքցնում «թուրք» անվանումը

Изображение
    (Հայկական այլընտրանքային վարկած)     «Թուրք» եզրույթի իմաստաբանական ծագումը   Պատմության այլընտրանքային քննությունը ցույց է տալիս, որ էթնոնիմները հաճախ ձևավորվում են ոչ թե ինքնանվանմամբ, այլ հարևան ժողովուրդների տված բնորոշումների հիման վրա: Այս համատեքստում «թուրք» բառի ծագումնաբանությունը կարող է դիտարկվել հայերենի զտարյուն արմատների միջոցով: 1. «Թուր-ք»՝ Զինված ուժի նկարագրություն Ըստ այլընտրանքային պատմության , «թուրք» բառը կազմված է հայերեն «թուր» (սուր) արմատից և «ք» հոգնակիակերտ մասնիկից: Պատմական համատեքստ:  Ենիչերական գնդերի ձևավորման և օսմանյան էքսպանսիայի շրջանում հայ բնակչությունը նորահայտ զավթիչ-քոչվորնե-րին միշտ տեսել և  ընկալել  էր  նախևառաջ որպես թրերով զինված խմբա-վորումների: Իմաստը : «Թուր-ք» նշանակել է «թուր կրողներ» : Սա ոչ թե էթնիկական, այլ ֆունկցիոնալ անվանում է եղել, որը հետագայում հայերի կողմից տարածվելով՝ սկսել է կիրառվել օսմանցիների ստորին խավերի  նկատմամբ: 2. «Տաճիկ» և «Օսմանցի» եզր...

Տոլմա. Հայկական լեռնաշխարհի խոհարարական ժառանգությունը

Изображение
     Խոհանոցային մշակույթը ազգի նստակյաց կյանքի, երկրագործական հմտությունների և փիլիսոփայական մտքի հայելին է: Այսօրվա Հայաստանի Հանրապետությունից արևմուտք և արևելք բնակվող թուրքերը և թուրքացած թաթարները փորձում են յուրացնել տոլման՝ որպես իրենց ազգային ուտեստ, սակայն լեզվաբանական, պատմական և մասնագիտական փաստերը վկայում են հակառակի մասին: 1. Լեզվաբանական անհամապատասխանությունը Թուրքալեզու տարրերը պնդում են, թե «դոլմա» բառը նշանակում է «լցնել» կամ «լցոնել»: Սակայն մասնագիտական լեզվաբանական քննությունը ցույց է տալիս հետևյալը. Թուրքալեզու բարբառներում և թուրքերենում «լցնել» բայը հնչում է որպես «դոլդուրմա» : Թյուրքական լեզուներում «մա» վերջավորությունը հաճախ կրում է ժխտական իմաստ: Հետևաբար, «դոլմա» բառացի նշանակում է «մի՛ լցրու» (ինչպես աչմա ՝ մի՛ բացիր, բաղլամա ՝ մի՛ փակիր): Հարց Իլհամի հավաքագրած կեղածարարներին.      -Ինչո՞ւ  է թուրք ժողովուրդն իր  « հիմնական համարվող »    լցոնված ուտեստը   տարօրինակ կերպով  կոչում  «...

Անկարան և Բաքուն աջակցում ե՞ն Ն. Փաշինյանին

Изображение
      Հայաստանի Հանրապետության առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունների (հունիսի 7, 2026թ․) համատեքստում ,, Ինչու՞ են պաշտոնական Անկարան և Բաքուն աջակցում Ն. Փաշինյանին ՀՀ առաջիկա ընտրություններում,, և ,,ինչո՞վ բացատրել Կրեմլի կողմից հնչեցված գազի սակագների տարբերությունը,, հարցադրումները քաղաքական վերլուծությունների և պաշտոնական հայտարարությունների առանցքում են։ 1. Անկարայի և Բաքվի դիրքորոշումը Թեև պաշտոնական մակարդակով Անակարն և ռասիստական Բաքվի ռեժիմը հայտարարում են, որ  « չեն միջամտում »   ՀՀ ներքին գործերին,սակայն վերլու-ծաբանների մի զգալի հատված նրանց ենթադրյալ «աջակցությունը» գործող իշխանությանը պայմանավորում է ոչ այնքան ուղղակի ներգործությամբ, որքան շահերի համընկնմամբ՝ հետևյալ գործոնների հիման վրա.    Խաղաղության պայմանագրի գործընթաց. Բաքուն և Անկարան Նիկոլ Փաշինյանին դիտարկում են որպես համեմատաբար կանխատեսելի և ենթարկվող գործընկեր, որը պատրաստակամություն է հայտնել ստորագրել խաղաղության պայմանագիր ը և ճանաչել Ադրբեջանի տարածքային ամբողջակ...
Изображение
  Հայ ազգիի նկատմամբ շարունակական բնաջնջման քաղաքականության վերաբերյալ պահանջատիրական հայտարարություն   Հայ ազգը հանդիսանում է Հայկական լեռնաշխարհի բնիկը, որի բազմահազարամյա ներկայությունը հաստատված է պատմական, մշակութային և քաղաքակրթական փաստերով։ Սակայն շուրջ վեց դար շարունակ հայ ազգը նվաճող թուրքերի կողմից ենթարկվել է համակարգված բնաջնջման, հայրենազրկման և մշակութային ոչնչացման քաղաքականության։   Թուրքական ցեղերի ներխուժումից հետո Հայկական լեռնաշխարհի բնիկ հայ բնակչությունը աստիճանաբար ենթարկվեց բռնաճնշումների, հարկադիր կրոնափոխման , տեղահանությունների և զանգվածային կոտորածների։ Այս քաղաքականությունը իր գագաթնակետին հասավ 19-րդ դարի վերջից մինչև 20-րդ դարի առաջին քառորդը՝ 1894–1923 թվականներին իրականացված հայաջինջ քաղաքականությամբ, որը պատմության մեջ հայտնի է որպես ժեոնթուրքերի (երիտթուրքեր) կողմից բնիկ Հայ ազգի դեմ իրականացված ցեղասպանություն։   Սակայն հայ ազգի դեմ իրականացված բնաջնջման գործընթացը չի սահմանափակվում միայն այդ ժամանակահատվածով։ ...
Изображение
    Անունների և կոչումների կիրառման ձևը միայն քերականական հարց չէ, այն արտացոլում է մեր վերաբերմունքը պատմական գործչի կերպարի և նրա թողած ժառանգության լուրջ ու պաշտոնական ընկալման հանդեպ։ Արմենակ Ղազարյանի (Հրայր Դժոխք) պարագայում, լ առաջնային համարելով մականունը կամ կեղծանունը, մենք ակամա գործչին պահում ենք «լեգենդի» կամ «ֆիդայական կենցաղի» տիրույթում, մինչդեռ նրա քաղաքական ու ռազմավարական միտքը պահանջում է պետականակենտրոն մոտեցում։ Աշխարհա-քաղաքական բարդ պայմաններում հայտնված հայության համար անհրաժեշտ է զարգացնել աճող սերնդի  դաստիարակչական ուղղվածությունը :. 1. Պաշտոնականացում և արժանապատվություն Պատմական գիտության և լրատվության մեջ անհատին իր ավազանի անունով կոչելը նրան վերադարձնում է իր քաղաքացիական իրավունքն ու լրջությունը: Արմենակ Ղազարյանը տեսաբան էր, կազմակերպիչ, իսկ «Հրայրը» կամ «Դժոխքը» նրա մարտական ծածկանուններն էին, որոնք ունեին գործնական նշանակություն տվյալ ժամանակաշրջանի համար: Այսօր, ներկայացնելով նրան որպես ազգային գործիչ, քաղաքացիական անունը պետ...

«Ապրիլյան քառօրյա» օպերացիա՞

Изображение
   Անհամաչափ հակամարտության և համակարգային սաբոտաժի վերլուծություն I. Ուժերի հարաբերակցությունը և «Ճեղքման» մաթեմատիկան  Ռազմական տեսանկյունից 2016-ի ապրիլի 2-ի Արձախի Հանրապետության դեմ ադրբեջանական ինտերվենցիան  դուրս է դասական հավասարակշռության սահմաններից։ Զավթիչ Ադրբեջանը  հիմնական հարվածային ուղղություններում (Հյուսիս և Հարավ) ստեղծել էր ուժերի ահռելի կենտրոնացում. Կենդանի ուժի գերազանցություն. Ճեղքման հատվածներում հակառակորդի հատուկ ստորաբաժանումների հարաբերակցությունը պաշտպանվող հայկական ստորաբաժանումների նկատմամբ կազմում էր նվազագույնը 5:1 , իսկ որոշ տակտիկական հանգույցներում հասնում էր 10:1 -ի։ Տեխնոլոգիական դիսբալանս. Այս օպերացիան նշանավորվեց Բաքվի ռասիստական ռեժիմի կողմից  Իսրայելական արտադրության «Kamikaze» ԱԹՍ-ների և ծանր հրանետային համակարգերի (TOS-1A) սինխրոն կիրառմամբ, որոնց դեմ պաշտպանվող հայկական կողմը չունե՞ր  ակտիվ հակազդեցության միջոցներ։ Ռազմագետի դիտարկում. «Ռազմական կանոնադրությամբ՝ 10:1 հարաբերակցությունը ենթադրում է պաշտ...