Ազգային օրակարգի վերադասավորու՞մ
ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հետ-ընտրական առաջին հայտարարություն-ներից մեկն այն է, թե Հայաստանի Հանրապետությունը պատրաստվում է հաստատագրել խաղաղության համա-ձայնագիրը Ապշերոնի ռեժիմի հետ, առաջին հայացքից կարող է թվալ հերթական դիվանագիտական ձևակերպում։ Սակայն քաղաքական մեկնաբան-ների կարծիքով դրա քաղաքական բովանդակությունն ավելի խորն է, քան թվում է առաջին հայացքից։
Հատկանշական է, որ խաղաղության համաձայնագրի մասին խոսելիս վարչապետ ն. Փաշինյանը նույն համատեքստում հիշատակեց նաև ՀՀ–ԱՄՆ TRIPP համաձայնագիրը, որի վավերացումը նախատեսվում է մոտ ապագայում։
Այսպիսով, պաշտոնական Երևանը փորձում է փոխանցել երկու ուղերձ.
Առաջինը՝ Հայաստանի Հանրապետությունը շարունակում է խաղաղության օրակարգը և պատ-րաստ է այն դարձնել պետական քաղաքականության երկարաժամկետ բաղադրիչ։
Երկրորդը՝ խաղաղության գործընթացը չի նշանակում ՀՀ-ի ինքնիշխան արտա-քին քաղաքականության սահմանափակում կամ հրաժարում արևմտյան գործ-ընկերների հետ համագործակցությունից։
Այսինքն՝ պաշտոնական Երևանը փորձում է ձևավորել նոր բանաձև. խաղաղությունը և բազմավեկտոր արտաքին քաղաքականությունը պետք են համագոյակցել։
Սակայն ՀՀ վարչապետ Ն. Փաշինյանի հայտարարությունը բոլորովին այլ կերպ է ընկալվում Բաքվի բռնապետի կողմից։
Հենց այս համատեքստում է հետաքրքիր ապշերոնյան haqqin.az լրատվամիջոցի արձագանքը։ Հնարավոր է, որ այն պարզապես արձանագրում է տեղի ունեցածը։ Սակայն չի կարելի բացառել նաև մեկ այլ ընթերցում՝ պաշտոնական Բաքուն ցույց է տալիս, որ ուշադիր հետևում է ՀՀ վարչապետ Ն. Փաշինյանի յուրաքանչյուր քայլի և այդ քայլերը դիտարկում է խաղաղության գործընթացի իր ընկալման տեսադաշտում։
Ի՞նչ է նշանակում «խաղաղության հաստատագրում»։
Եթե այն նշանակում է միջպետական հարաբերությունների կարգավորում, սահմանների ճանաչում, հաղորդակցությունների բացում և անվտանգության նոր մեխանիզմների ձևավորում, ապա դա հասկանալի գործընթաց է։
Անշուշտ Բաքվի բռնապետին շատ է մտահոգում ևս մեկ թեմա, որի մասին գրեթե չի խոսվում։
Արձախի բռնատեղահանված բնիկ հայության ևբռնազավթված տարածքներից ապշերանյան զավթիչների դուրս բերման հիմնահարցը։
Եվ այստեղ առաջանում է այն հարցը, որը հասարակության մի զգալի հատված այսօր տալիս է.
Արդյո՞ք խաղաղության հաստատագրման հետ մեկտեղ տեղի է ունենում նաև Արձախի հարցի ապահաստատագրում։
Եթե նախկինում այդ խնդիրը պետական օրակարգի առանցքային բաղադրիչներից էր, ապա այժմ այն ավելի ու ավելի հազվադեպ է հայտնվում պաշտոնական Երևանի հայ-տարարություններում։
Իշխանությունը վաղ թե ուշ պարտավոր է լինելու բացատրել, թե խաղաղության գործընթացում ինչ տեղ են զբաղեցնում արձախահայության բոլոր իրավունքների պաշտպանության հարցերը։
Իսկ ընդդիմությունը, եթե ցանկանում է վերականգնել հասարակական վստահու-թյունը, պետք է դուրս գա միայն զգացմունքային մեղադրանքների դաշտից և ներկա-յացնի իրատեսական ու գործնական օրակարգ։ Միայն «դավաճանություն» կամ «կապիտուլյացիա» բառերը չեն կարող փոխարինել պետական ռազմավարությանը։
Հայաստանի Հանրապետության առջև այսօր իրականում կանգնած չէ «խաղաղու-թյո՞ւն, թե՞ Արձախ» կեղծ ընտրությունը, որը պաշտոնական Բաքվի օրակարգից է ելնում։
Պաշտոնական Երևանի համար իրական հարցը շատ ավելի բարդ է.
Հնարավո՞ր է կառուցել կայուն խաղաղություն՝ պահպանելով ազգային հիշողությունը, պաշտպանելով արձախահայության իրավունքները և միաժամանակ վարելով ինքնիշ-խան արտաքին քաղաքականություն։
Որովհետև իրական խաղաղությունը միայն պատերազմի բացակայությունը չէ։ Այն նաև արդարության, հիշողության և ազգային արժանապատվության պահպանման կարողությունն է։
Комментарии
Отправить комментарий