Ազատության միանձնուհին
Ասում էին՝ նրա գեղեցկությունը անգերազանցելի էր. մի հայացք՝ և ամենահզոր տղամարդը կորցնում էր կամքն ու խոհեմությունը։ Բայց նրա աչքերի խորքում միայն գեղեցկություն չէր բնակվում. այնտեղ թաքնված էր սուր միտք և անսասան կամք, որոնք առավել վտանգավոր էին, քան ամենասուր սուրը։
Բազում իշխաններ, հարևան երկրներից ժամանած ազնվականներ, եկել էին նրա ձեռքը խնդրելու, սակայն բոլորը հեռացել էին՝ խոնարհված, բայց մերժված։ Ոչ ոք չկարողացավ նվաճել նրա սիրտը, քանզի Գայանեն ընտրում էր ոչ թե փառք կամ հարստություն, այլ ճշմարտություն և արժանապատվություն։
Թուրք զավթիչների զորքերը ներխուժեցին ավան՝ կրակով և սրով։ Եվ այդ խավարի մեջ, ինչպես կայծակ, հայտնվեց զորապետը, որը տեսավ Գայանեին… և կորցրեց իրեն։ Նա սիրահարվեց՝ վայրենի կրքով, և հավատաց, թե կարող է իր խոստումներով նվաճել այն, ինչ սուրը չէր կարող։ Սակայն կանգնած էր անելանելիության եզրին, որտեղ յուրաքանչյուր քայլը կարող էր դառնալ հայրենի բնակավայրի կործանում։ Եվ այդ ժամանակ նա ընտրեց այն ճանապարհը, որին քաջերն են միայն համարձակվում մոտենալ՝ խորամանկություն հանուն փրկության։
Նա կեղծ համաձայնություն տվեց։
Գայանեի անունը դարձավ կայծ, և այդ կայծից բռնկվեց ամբողջ Արձախը։ Ժողովուրդը ոտքի ելավ, սուրը վերցրեց, և լեռները տարածվեցին մարտական կանչերը։ Ազատագրական պայքարը դարձավ անկասելի և թշնամին հետ շպրտվեց։
«Եթե գիրս կամենան առնել տեր Մարտիրոսի ձեռից, թող կանգնեն ահեղ դատաստանի առջև…»
Ժամանակը անցավ, բայց նրա հերոսական կերպարը չմարեց։ Նա դարձավ թուրք զավթիչների դեմ ազգայաին ազատագրական պայքար ծավալած առասպել և ... ներշնչանք, պատմություն, որից ծնվեցին գրքեր, բեմադրություններ և երաժշտական պատկերներ։ Գեղեցկուհի, մարտիկ, միանձնուհի։ Գայանե։ Մի անուն, որի մեջ մի ամբողջ դարաշրջան է ամփոփված։
Комментарии
Отправить комментарий