Տարածքային նկրտումների շարունակությու՞ն
Ներկայացված քարտեզն արտացոլում է այն մոտեցումը, որով այսօր Բաքվի ռասիստական վարչակարգը փորձում է ոչ միայն վերաշարա-դըրել տարածաշրջանի պատմությունը, այլև Հայաստանի 3-րդ Հանրապետության նկատմամբ ձևավորել նոր տարածքային պահանջների «գաղափարական հիմք»։
Բաքվի ռեժիմը հայկական պատմական ու մշակութային տարածքները ներկայացվում են որպես «Կովկասյան Ալբանիա», իսկ հայկական պետական և քաղաքակրթական ներկայությու-նը՝ երկրորդական երևույթ։ Այս մոտեցումը նոր չէ․ տասնամյակներ շարունակ Բաքվի ագրեսիվ ռեժիմը պետական մակարդակով իրականացվել է հայկական ժառանգության յուրացման և հայկական ինքնության ժխտման քաղաքականու-թյուն՝ սկսած Նախիջևանի խաչքարերի ոչնչացումից մինչև Արձախի եկեղեցիների ու հուշարձանների «ալբանականացման» փորձերը։
Իր ագրեսիվ նկրտումները Բաքվի ռեժմն այսօր ուղեկցվում է «Արևմտյան Ադրբեջան» գաղափարի ակտիվ առաջմղմամբ։ Այդ թեզի ներքո Հայաստանի 3-րդ Հանրապետության ինքնիշխան տարածքները ներկայացվում են գոյություն չունեցող ադրբեջանցիների երևակա-յական «պատմական հայրենիք», ինչը փաստացի տարածքային նկրտումների քաղաքական լեզվական ձևակերպում է։ Ընթերցողներին հիշեցնենք, որ «Ադրբեջան» անվանումը պատմականորեն և աշխարհագրական առումով , որպես կանոն, օգտագործվել է Արաքս գետից հարավ գտնվող Իրանական տարածքների նկատմամբ։ Պատմականորեն, առաջին անգամ, 1905 թ. Ռուսաստանի մուսուլմանների առաջին համագումարի շրջանակներում Բաքվի, Գանձակի և Այսրրկովկասի այլ քաղաքների մտավորականության ներկայացուցիչները սկսեցին օգտագործել «ադրբեջանցի մահմեդականներ» և «Ադրբեջանի մահմեդականներ» տերմինները՝ Վոլգայի թաթարներից կամ Կենտրոնական Ասիայի մահմեդականներից իրենց տարբերությունը ցույց տալու համար։ (տես https://ru.wikipedia.org/wiki/Азербайджанцы , տես նաև Ուզեյիր Հաջիբեկով
Балаев А. Азербайджанское национальное движение в 1917-1918 гг. - «Элм», 1998. - С. 31
Եթե մեզանից մեկին հարցնեք.
—Ես մահմեդական եմ,- կլինի պատասխանը։
—Ո՞ր ազգի եք պատկանում։
—Մահմեդական ազգի։
—Ի՞նչ կրոն եք դավանում։
—Մահմեդականն։
—Ի՞նչ լեզվով եք խոսում։
—Մահմեդական լեզվով։ )
Պատմականորեն, Փոքր Ասիայի, Հայկական բարձրավանդակում շուրջ 14 հազար տարի հայկական պետականություններ ու բնակչություն են գոյություն ունեցել: 1679թ. Իրանում թուրքական քոչվոր ցեղերի միավորման ( Հայրումների, աֆշարների, բահարլուների, բայաթիների, գարագյոզլուների, քաջարների, ղարադաղների, կարապափախների, քոլանների, նաֆարների, պադարների, փիչաղչիների, թերեքեմենների, չելեբիների, շահսևների ևայլ խմբեր) նկատմամաբ կիրառվել է ղզլբաշ անվանումը: ( Տես , ЦГАДА, ф. Сношения России с Арменией, 1679 г., д. № 7, лл. 4-8., Волкова Н. Г. О названиях азербайджанцев на Кавказе // Ономастика Востока. - М.: Наука, 1980. - С. 209. История СССР, Выпуски 1-3. - Изд-во Академии наук СССР, 1979. - С. 197-198 ): Պատմական այդ իրողությունը չի նշանակում ժողովուրդների հակադրում, սակայն թույլ էլ չի տալիս անտեսել պատմական փաստերը կամ Հայաստանի 3-րդ Հանրապետության նկատմամբ ագրեսիվ հռետորաբանությունը ներկայացնել որպես «պատմական արդարության վերականգնում»։
Այս պայմաններում պաշտոնական Երևանը հայագիտական շրջանակներին պետք է հանձնարարի անհետաձգելի կարևոր հիմնախնդիրներ՝- միջազգային հարթակներում հետևողականորեն արձանագրել Բաքվի ռեժիմին քարոզչության վտանգավոր բնույթը,
- փաստերով ներկայացնել տարածաշրջանի իրական պատմամշակութային պատկերը,
- պաշտպանել հայկական մշակութային ժառանգության իրավական ու պատմական պատկանելիությունը,
- և ցույց տալ, որ «Արևմտյան Ադրբեջան» գաղափարը ոչ թե մշակութային նախաձեռնություն է, այլ քաղաքական ճնշման և տարածքային հավակնությունների գործիք։
ՀՀ-ի և Արձախի Հանրապետության ողջ տարածքը օկուպացրած Բաքվի ռեժիմի միջև երկարատև խաղաղությունը չի կարող կառուցվել պատմության կեղծման, հարևան պետության ինքնիշխանության նկատմամբ ակնարկվող պահանջների և Հայ Ազգի պատմական ժառան-
գության յուրացման վրա։
Комментарии
Отправить комментарий