Եթե պետությունը res publica է՝ «ընդհանուրի գործը», ապա այն չի կարող նույնացվել տվյալ պահին իշխանություն իրականացնող անձանց կամ քաղաքական ուժի հետ։ «Հան-րապետությունում ՝ ընդհանուր պետությունում, եթե չի իշխում իրավունքն ու օրենքը, ապա դա պետություն չէ, այլ ավազակների իշխանություն կամ բռնատիրություն» -Ցիցերոն: Պետությունը իրենք իրենց միլիոնուկես դրամի աշխատավարձ նշանակած բախտախնդիրների իշխանությունը չէ։ Պետությունը հասարակությունից, օրենքից, պատմական հիշողու-թյունից, ինքնիշխանությունից և ազգային շահից կազմված ամբողջություն է։
Ազգային շահերի տեսանկյունից դրվում է արդարացի հարց.
-Արդյո՞ք օրենքը նույն չափով է պարտադիր իշխանավորի և քաղաքացու համար։
Արդյո՞ք պետական որոշումների հիմքում երկարաժամկետ պետական շահն է, թե՞ իշխանության ընթացիկ քաղաքական շահը։ Արդյո՞ք պետական հաստատությունները
Եթե այս հարցերի պատասխանները դրական են, ապա հանրապետականության բովանդա-կությունն ամուր է։
Ուստի այսօր Ցիցերոնի խոսքը պետք է կարդալ ոչ թե որպես հռոմեական պատմության դաս, այլ որպես պետականության քննություն։
Հայաստանը Հանրապետություն է իր իրավական ձևով։ Բայց հանրապետությունը պետք է ամեն օր ապացուցվի իր բովանդակությամբ՝ օրենքի գերակայությամբ, իշխանության հաշվետվողականությամբ, ինքնիշխան որոշումների կարողությամբ և ազգային-պետական շահի առաջնահերթությամբ։
Որովհետև պետության անունը կարող է լինել Հանրապետություն, բայց նրա իրական արժեքը որոշվում է նրանով, թե որքանով է այն իսկապես «ընդհանուրի գործը»։
Комментарии
Отправить комментарий