ԼՈՒՅՍԻ ԿԱՆՉԸ

  Մարդկության պատմությունը ցույց է տալիս, որ կրոնական ուսմունքները մի կողմից ստեղծել են մեծ հոգևոր և մշակութային արժեքներ, մյուս կողմից՝ հաճախ դարձել են հակադրությունների, հալածանքների և բռնության գործիք։ Սակայն այստեղ անհրաժեշտ է արդար լինել։ Խնդիրը ոչ միայն կրոնի մեջ է։ Այն սկսվում է այն ժամանակ, երբ հոգևոր ուսմունքը վերածվում է անքննելի դոգմայի, դոգման՝ բացառիկ ճշմարտության հավակնության, իսկ այդ հավակնությունը՝ քաղաքական կամ խմբային իշխանության գործիքի ։ Պատերազմների և հալածանքների պատճառները երբեք միայն կրոնական չեն եղել։ Դրանց մեջ խառնվել են կայսերական շահերը, ազգային հակադրու-թյունները, տարածքային հավակնությունները, տնտեսական մրցակցությունը և իշխանու-թյան համար պայքարը։ Ուստի անարդար կլինի ամբողջ մեղքը վերագրել մեկ կրոնի կամ մեկ դավանանքի։ Խնդիրը ոչ թե մեկ կրոնը մյուսով փոխարինելն է։ Խնդիրը մարդու հոգևոր հասունությունն է։ Այսօր աշխարհում գոյություն ունեն բազմաթիվ կրոններ, հարանվանություններ և հոգևոր ուղղություններ։ Եվ այստեղ առաջանում է կարևոր հարց. Եթե Արարիչը մեկն է...

  Էզոթերիկ մեկնաբանություններում Օծյալի կյանքի տարբեր դրվագներ վերածվում են մարդու ներքին գործընթացների խորհրդանիշների։ Մկրտությունը՝ ընկղմում և մաքրագործում։Խաչելությունը՝ հին «ես»-ի մահ և վերահսկելու մոլուցքից հրաժարում։ «Քո կամքը թող լինի»՝ սեփական սահմանափակ կամքը Սուրբ Սրբոց Սրբերից Արարչի կամքին հանձնելու գիտակցություն։ «Հա՛յր, Քո ձեռքն եմ ավանդում իմ հոգին»՝ լիակատար վստահություն։ Հարությունը՝ նոր կատարելագործված հոգով անձի արթնացում։ Համբարձումը՝ գիտակցության բարձրացում։          Այս խորհրդանիշները կապված են մարդու նյարդաֆիզիոլոգիայի հետ՝ ողնաշարի, շնչառության, ուղեղ-ողնուղեղային հեղուկի և գիտակցության գործընթացների միջոցով։ Այստեղ է, որ խորհրդաբանությունը միանում գիտությանը ։ Օրինակ՝ ըստ էզոթերիկ գիտության «Հորդանանը մարդու ողնաշարն է», «Օծյալի 33 տարիները՝ ողնաշարի 33 ողերը», կամ «Հարությունը՝ լիկվորի շրջանառության վերականգնումը»: Անշուշտ այս պնդումները գիտականորեն հիմնավորել  խնդիր ունեն։ Դրանք կարող են հետաքրքիր լինել ոչ միայն որպես...

  Նոր Կտակարանի էջերում առաքյալների կյանքը ներկայացվում է ոչ միայն որպես քարոզության, այլև որպես հոգևոր զորության վկայություն։ Նրանց միջոցով կատարվում էին բժշկություններ, մարդկանց հոգևոր վերափոխմանն ուղղված գործեր և այնպիսի երևույթներ, որոնք առաջին փրկչականների համար վկայում էին նրանց հավատքի կենդանի ուժի մասին։ Բայց այստեղ առաջանում է մի հարց, որին XXI դարի փրկչականն իրավունք ունի անդրադառնալ առանց վախի. Արդյո՞ք ժամանակակից հոգևոր կյանքը պահպանել է այն ներքին աշխատանքը, որի շնորհիվ մարդը կարող է հասնել այդպիսի հոգևոր վիճակի, թե՞ դարերի ընթացքում արտաքին ծիսակարգը երբեմն սկսել է գերակշռել մարդու ներքին վերափոխման նկատմամբ։ Այս հարցը չի նշանակում մերժել ծեսը։ Ծեսը կրոնական ուղղությունների կյանքի կարևոր բաղադրիչն է։ Բայց ծեսը  հոգևոր կյանքի վերջնակետը չէ։ Եթե   արտաքին արարողությունը չի հանգեցնում մարդու ներքին փոփոխությանը, ապա ձևը կարող է պահպանվել, մինչդեռ բովանդակությունը՝ թուլանալ։   Օվա հոգևորականը  կարո՞ղ է դառնալ   այն առաքյալը, որի միջոցով ...

    Նարեկացու համար Սուրբ Սրբոց Սրբերից Արարչին մոտենալու ճանապարհը անցնում է մարդու ներսով.  անգործության մեղքի գիտակցում, ապաշխարություն, ինքնաքննություն, աղոթք և Արարչի գթության որոնում։ Նրա աղոթքը միայն «ինձ փրկիր» նյութապաշտական խնդրանք չէ։ Այն մարդու սեփական հոգևոր էության հետ անընդհատ առճակատումից ներդաշնակության անցնելն է։ Գրիգոր Նարեկացին մարդուն կանգնեցնում է սեփական հոգու հայելու առաջ։ Այսինքն «Նարեկը»   ոչ միայն միջնադարյան աղոթագիրք է, այլև հոգևոր ինքնաճանաչման հսկայական համալսարան ։ Գրիգոր Նարեկացու մարդը փրկություն է փնտրում, և այդ փրկությունը սկսվում է ներսից՝ չստեղծագործելու մեղքի, թուլության և բաժանվածու-թյան ճանաչումից։ Այս առումով նրա ուսմունքը զարմանալիորեն ժամանակակից է։ Օծյալի խոսքը՝ «Եղե՛ք կատարյալ, ինչպես ձեր Երկնային Հայրն է կատարյալ» (Մատթեոս 5:48), մարդուն չի դատապարտում անփոփոխ գոյության։ Այն հոգևոր պահանջ է։ Դառնալ ավելի լավ, ավելի ամբողջա-կան և ավելի գիտակից։ Իր խոհերով՝ լինելավելի մոտ Արարչին։ Օծյալ Վարդապետն ասում է, որ ի...

  Օծյալականության (քրիստոնեության) շուրջ այսօր տեղի ունեցող ճգնաժամը ոչ այնքան հավատքի ճգնաժամ է, որքան կրոնի վերածված Արարչական գիտելիքների մասին մեր պատկերացման ճգնաժամ ։ Մարդիկ հոգնել են այնպիսի կրոններից, որորնք նրանց միայն կույր հավատքի են մղում, ստիպում են ենթարկվել բռնապետներին , կատա-րել անիմաստ ծեսեր  և ապրել սուրբ անվանվող գրքերի թելադրած կարծրատիպերով։ Մարդիկ փնտրում են խորքային պատասխան՝ ինչ-պե՞ս կատարելագործվել, ինչպե՞ս հաղթահարել սեփական վախը, ատելությունը, եսասիրությունը, բաժանվածությունը և հասնել ներքին ամբողջականության ։ Եվ այստեղ մենք վերագտնում ենք ոչ թե օտար փիլիսոփայության, այլ մեր ազգային մեծագույն հոգևոր ժառանգությունը՝ Գրիգոր Նարեկացուն ։   X–XI դդ.  հայ վանական, բանաստեղծ և Արարչաբան, «Գիրք ապաշխարհության» կամ «Նարեկ» մատյանի հեղինակ Գրիգոր Նարեկացին ներկայացրեց մի բացառիկ հոգևոր տարածք, որտեղ մարդն այլևս չի Արարչին չի ընկալում որպես հեռավոր և սարսափազդու գաղափար։ Նա խոսում է անմիջապես Սուրբ Սրբոց Սրբերից Արարչի հետ ։ Հայ հոգևոր ...

  Բաքվի ահաբեկչական ռեժիմի կողմից Արձախի Հանրապետության Շուշի քաղաքում տեղի է ունեցել «Շուշին՝ ՏՀԿ 2026 թվականի զբոսաշրջային մայրաքաղաք» միջոցառման բացման արարողությունը։ Ինչպես Շուշի քաղաքից հայտնում է Report-ի թղթակիցը, միջոցառմանը մասնակցում են Ապշերոնի ահաբեկչական ռեժիմի, Թուրքիայի, Իրանի, Ղազախստան, Ղրղզստանի, Տաջիկստանի, Պակիստանի, Թուրքմենստանի և Ուզբեկստանի պատվիրակությունները։ Առաջիկա օրերին, Բաքվի ահաբեկչական ռեժիմի կողմից Արձախի Հանրապետության բռնազավթված Շուշիում նախատեսվում է անցկացնել ՏՀԿ զբոսաշրջության հարցերով բարձր մակարդակի փորձագետների խմբի 9-րդ նիստը, Գաստրոնոմիայի օրը, ինչպես նաև ՏՀԿ զբոսաշրջության նախարարների 7-րդ հանդիպումը։ 2023 թվականին ՏՀԿ անդամ երկրների զբոսաշրջության նախարարների 5-րդ նիստում Բաքվի ահաբեկչական ռեժիմի կողմից Արձախի Հանրապետության Շուշի քաղաքը հայտարարվել էր 2026 թվականի «ՏՀԿ զբոսաշրջային մայրաքաղաք»։ Միջոցառումները կազմակերպվում են Բաքվի ահաբեկչական ռեժիմի Մինիստրների կաբինետի միջոցառումների պլանին համապատասխան։ Արևմտյան Հայաստանի Հանրապետ...

  1. Զավթողական փորձի «լեգիտիմացում» և ծայրահեղականացում երիտասարդության շրջանում Ապշերոնի ռեժիմի Երիտասարդության և սպորտի նախարարի այն հայտարարու-թյունը, թե միջազգային երիտասարդությունը Բաքվի բռնապետի զորքերի կողմից բռնազավթված Արձախի Հանրապետության մշակութային մայրաքաղաք Շուշիում պետք է ծանոթանա «ռազմագործողությանը մասնակցած երիտասարդների հետ» , ըստ էության, ռազմական ագրեսիայի և ուժի կիրառման փորձի փոխանցման ու գովերգման ուղղակի ինքնախոստովանություն է : Առանցքային թեզ․ Միջազգային հարթակը (մշակութային/երիտասարդական մայրաքաղաքի կարգավիճակը) օգտագործվում է ոչ թե խաղաղության կամ երկխոսության, այլ էթնիկ զտումների և պատերազմական գործողությունների մասնակիցներին որպես «օրինակելի մոդել» ներկայացնելու համար։ Հետևանք․ Սա Իսլամական Համագործակցության Կազմակերպության (ԻՀԿ) երիտասարդական թևը փաստացի բացահայտումն է , որպես ծայրահեղ ռազմաշունչ գաղափարախոսության, մարդատյացության  և ագրեսիվ միլիտարիզմի տարածման հարթակ։ 2. ԻՀԿ-ի դերի վերանայումը համաշխարհային քրիստոնեական համերաշխության...